NOONG FAMILY DAY, INIWAN AKO NI PAPA PARA SAMAHAN ANG ANAK NG KABIT NIYA—PERO NANG MAY BATANG NAGPAHIRAM SA AKIN NG KANYANG TATAY, HINDI NIYA INAKALANG DARATING ANG ARAW NA AKO MISMO ANG TATANGGING UMUWI SA KANYA
NOONG FAMILY DAY, INIWAN AKO NI PAPA PARA SAMAHAN ANG ANAK NG KABIT NIYA—PERO NANG MAY BATANG NAGPAHIRAM SA AKIN NG KANYANG TATAY, HINDI NIYA INAKALANG DARATING ANG ARAW NA AKO MISMO ANG TATANGGING UMUWI SA KANYA
“Papa, bakit sa ibang bata ka palaging pumupunta kapag kailangan ka namin pareho?”
Limang taong gulang lang ako nang una kong itanong iyon.
Hindi sumagot si Papa. Sa halip, sinabi niyang mas kawawa raw si Ella dahil wala itong sariling tatay.
Kaya noong Family Day sa kindergarten namin, ako lang ang batang walang tatay na masasandalan.
Hanggang sa may isang batang lalaki na lumapit at bumulong, “Pahiram ng papa ko. Basta pahiram mo rin sa akin ang mama mo.”
Ako si Mika Santos, limang taong gulang, at nag-aaral sa isang maliit na kindergarten sa Quezon City.
Noong araw na iyon, maaga akong nagising. Isinuot ko ang paborito kong dilaw na bestida at ipinakita kay Mama ang pulang lasong ako mismo ang pumili.
“Maganda ba ako, Ma?”
“Napakaganda ng prinsesa ko.”
“Sigurado bang pupunta si Papa?”
Saglit na natigilan si Mama bago ngumiti.
“Sinabi niyang pupunta siya, anak.”
Kaya pagdating namin sa paaralan, pumili agad ako ng dalawang upuan. Isa para kay Mama, at isang pulang upuan para kay Papa.
Bawat bukas ng pinto, napapalingon ako.
Pero hindi siya dumating.
Maya-maya, lumabas si Mama para tumawag. Sinundan ko siya nang palihim.
Narinig ko ang boses ng isang batang babae sa kabilang linya.
“Tito Adrian! Bilisan mo! Gusto kitang makasama!”
Si Ella iyon.
Anak siya ni Tita Vanessa, isang babaeng madalas puntahan ni Papa.
“Adrian,” sabi ni Mama, “naghihintay si Mika. Nangako ka sa kanya.”
“Umiiyak si Ella. Wala siyang tatay, Claire. Hindi mo ba naiintindihan?”
Hinila ko ang damit ni Mama.
“Papa, ako po ito. Kailan ka darating?”
“Mika, be a good girl. Kasama mo naman si Mama. Si Ella, wala talagang papa. Intindihin mo muna siya, okay?”
Tumango ako kahit hindi niya nakikita.
Pagbalik sa classroom, dahan-dahan kong itinabi ang pulang upuan.
“Hindi darating ang papa mo?” tanong ng kaklase ko.
Ngumiti ako kahit nangingilid ang luha ko.
“Pinahiram ko muna siya sa ibang bata.”
Niyakap ako ni Mama.
“Okay lang, anak. Nandito ako.”
Pero hindi pala lahat ng laro ay kayang salihan ni Mama.
Sa larong “Habulan ng Lobo,” kailangang tumakbo ang mga bata papunta sa kani-kanilang tatay kapag sumigaw ang guro.
“Paparating na ang lobo!”
Nagtakbuhan ang lahat.
May mga batang tumalon sa bisig ng kanilang ama. May mga nagtago sa likod ng malalaking binti. May mga nagtawanan habang binubuhat.
Ako, nakatayo lang.
Nasa gilid si Mama, hawak ang bag at tubig ko. Papalapit na sana siya nang biglang humarang sa akin ang gurong nakasuot ng costume ng lobo.
Napapikit ako sa takot.
Pero bago ako mahawakan, biglang umangat ang mga paa ko mula sa sahig.
“Got you, princess!”
Pagmulat ko, nasa bisig na ako ng isang lalaking hindi ko kilala.
Sa kabilang braso niya, may isa pang batang lalaki.
“Hindi ka na mahuhuli ng lobo!” masayang sigaw nito.
Si Noah Reyes, kaklase kong laging may baong cheese sandwich.
At ang lalaking bumuhat sa aming dalawa ay ang papa niya.
“Thank you po, Tito,” mahina kong sabi.
“Walang anuman, Mika. Dapat lahat ng bata may ligtas na tatakbuhan.”
Hindi ko alam kung bakit, pero parang gusto kong umiyak nang marinig ko iyon.
Pagkatapos ng laro, lumapit si Mama para punasan ang pawis ko.
Biglang sumingit si Noah.
“Tita Claire, ako rin po!”
Tumawa si Mama at pinunasan din siya.
Napapikit si Noah habang nakangiti, para bang iyon ang pinakamasayang nangyari sa buong araw niya.
“Hoy, mama ko 'yan!” reklamo ko.
Bumaba ang tingin niya.
“Wala kasi akong mama na nagpupunas ng pawis ko.”
Bigla akong natahimik.
Pagkatapos, lumapit siya sa tainga ko.
“Mika, wala kang papa ngayon. Ako naman, wala akong mama.”
“Meron kang papa.”
“Oo. Kaya pahiram ko sa 'yo si Papa. Pahiram mo naman sa akin si Mama mo.”
Nag-isip ako.
“Marunong bang magluto ang papa mo?”
“Oo! Masarap siyang gumawa ng chicken adobo!”
“Marunong bang mag-bike?”
“Oo! May extra helmet pa nga siya!”
Napangiti ako.
“Sige. Pero dapat ibalik mo si Mama sa akin kapag gabi na.”
Tumawa siya.
“Deal! Ibalik mo rin si Papa!”
Nag-pinky promise kami.
Hindi namin alam na ang simpleng pangakong iyon ang magbabago sa buhay naming apat.
Pagkatapos ng Family Day, ayaw naming maghiwalay ni Noah.
Kaya pumayag sina Mama at Tito Daniel na dalhin kami sa isang indoor playground sa mall.
Habang naglalaro kami, natanggal ang sapatos ko.
Hindi pa nakakabangon si Mama nang lumapit na si Tito Daniel, pinagpag ang buhangin sa paa ko, at maingat na isinuot muli ang sapatos.
“Masakit ba, Mika?”
Umiling ako.
“Hindi po.”
Ngumiti siya.
“Good. Takbo ka na. Naghihintay si Noah.”
Sa unang pagkakataon, nakita kong nakaupo lang si Mama habang may ibang taong nag-aalaga sa akin.
Hindi siya nagmamadali.
Hindi siya pagod na pagod.
At higit sa lahat, nakangiti siya.
Kinagabihan, sabay kaming kumain sa isang maliit na restaurant.
Pinag-agawan namin ni Noah kung sino ang magbibigay kay Mama ng pinakamalaking piraso ng chicken.
“Enough na, mga anak!” natatawang sabi niya.
Pero patuloy kaming naglagay ng pagkain sa plato niya.
Napansin kong tahimik na nakatingin si Tito Daniel kay Mama.
Hindi tulad ng tingin ni Papa kapag pagod siyang umuuwi.
Parang masaya siyang makita itong masaya.
Nang gabing iyon, tumawag si Noah sa kiddie smartwatch ko.
“Mika, puwede bang maging best friends ang papa ko at mama mo?”
“Bakit?”
“Para kahit gabi, puwede pa rin tayong magkita!”
Napaisip ako.
“Good idea! Pero dapat bigyan ng papa mo ng flowers si Mama.”
“Anong flowers ang gusto niya?”
“Dati roses. Pero ngayon mas gusto niya ng itlog.”
“Ha? Itlog?”
“Oo. Lagi kasi niyang sinasabing mas importante ang itlog kaysa bulaklak kasi puwedeng ulamin.”
Tumahimik si Noah.
“Sige. Sabihin ko kay Papa.”
Natawa kaming dalawa.
Pero ilang oras pagkatapos ng tawag na iyon, nilagnat ako nang mataas.
Dinala ako ni Mama sa emergency room.
Habang hawak niya ang kamay ko, tinawagan niya si Papa.
“Adrian, nasa ospital si Mika.”
“Pupunta ako.”
“Promise, Papa?” tanong ko.
“Promise, anak.”
Nang tinurukan ako ng nurse, kinagat ko ang labi ko para hindi umiyak.
“Brave girl,” sabi ni Mama, pero namumula ang mga mata niya.
Hinawakan ko ang pisngi niya.
“Ma, hindi masakit. Huwag ka nang umiyak.”
Matapos ang gamutan, naupo kami sa hallway.
Hinihintay ko si Papa.
Gusto kong ipakita sa kanya ang maliit na benda sa kamay ko.
Pero tumunog ang cellphone ni Mama.
Si Papa.
“Claire, hindi ako makakapunta. May sakit din si Ella.”
“Adrian, nasa ospital ang sarili mong anak.”
“Kasama ka naman niya. Si Ella, kailangan ako.”
Kinuha ko ang cellphone.
“Papa, hindi po ako umiyak noong tinurukan ako!”
“Very good, Mika. Proud ako sa 'yo. Next time, pupuntahan kita.”
Pagkatapos, ibinaba niya ang tawag.
Hindi ko inalis ang benda.
Gusto ko pa rin siyang makitang proud sa akin.
Pero habang papunta kami sa elevator, bigla akong napatigil.
Nakita ko si Papa.
Karga niya si Ella. May dala siyang malaking stuffed bunny at isang bag ng mga laruan.
Kasunod nila si Tita Vanessa.
Tumawa si Ella at hinalikan si Papa sa pisngi.
“Daddy Adrian, ikaw talaga ang best!”
Napatingin ako kay Mama.
“Ma, bakit sinabi ni Papa na hindi siya makakapunta?”
Hindi sumagot si Mama.
Dahil sa mismong sandaling iyon, narinig namin ang sinabi ni Ella.
“Daddy, kailan mo sasabihin kay Mika na hindi ka na uuwi sa kanila? Sabi ni Mommy, kami na ang bago mong pamilya!”
At doon ko nakita ang mukha ni Papa.
Namutla siya nang mapansing nakatayo kami sa likod nila.
Pero ang mas masakit, hindi niya itinanggi ang sinabi ng bata.
“Adrian.”
Iyon lang ang sinabi ni Mama.
Mahina ang kanyang boses, pero napababa agad ni Papa si Ella.
“Claire, makinig ka muna. Hindi ito ang iniisip mo.”
“Kung ganoon, ano ito?”
Napatingin si Papa kay Tita Vanessa.
Hindi siya makasagot.
Lumapit ako sa kanya at itinaas ang kamay kong may benda.
“Papa, tingnan mo. Hindi ako umiyak.”
Tumingin siya sa benda.
“Very good, anak.”
Ngumiti ako nang kaunti.
“Puwede mo na po ba akong buhatin?”
Bago siya makasagot, hinila ni Ella ang kanyang braso.
“Daddy, sabi mo bibili pa tayo ng ice cream!”
Napatingin si Papa sa kanya.
Pagkatapos ay sa akin.
“Sandali lang, Mika. Ihahatid ko muna sila.”
Doon ko naramdaman ang isang bagay na hindi ko pa kayang pangalanan noon.
Parang may pinto sa dibdib kong dahan-dahang nagsara.
Hindi ako umiyak.
Ibinalik ko lamang ang kamay ko sa tabi ng katawan.
“Sige po, Papa.”
Hinawakan ako ni Mama.
“Tara na, anak.”
Habang naglalakad kami palayo, narinig ko ang boses ni Tita Vanessa.
“Adrian, hanggang kailan mo ba kami paghihintayin?”
Hindi ko na narinig ang sagot.
Pero nang gabing iyon, habang natutulog kunwari sa tabi ni Mama, narinig ko siyang umiiyak sa banyo.
Kinabukasan, nagising akong wala si Papa.
Wala rin ang ilan sa kanyang damit sa aparador.
Nasa kusina si Mama, tahimik na nagpiprito ng itlog.
“Ma, umuwi ba si Papa?”
Saglit siyang tumigil.
“Hindi, anak.”
“Kay Ella po ba siya natulog?”
Tumango siya.
Umupo ako sa maliit kong silya.
“Ma, may ginawa po ba akong masama?”
Mabilis siyang lumuhod sa harap ko.
“Wala, Mika. Wala kang ginawang masama.”
“Bakit po mas gusto niya si Ella?”
Napaluha si Mama.
“Hindi ko alam kung bakit ganoon ang mga desisyon ni Papa. Pero hindi iyon dahil kulang ka.”
Niyakap niya ako nang mahigpit.
“Hindi mo kailangang makipagpaligsahan para mahalin ka.”
Hindi ko lubos na naintindihan ang sinabi niya.
Pero naalala ko iyon.
Dahil ilang araw pagkatapos, may dumating na isang lalaking may dalang isang tray ng itlog.
Si Tito Daniel.
Kasama niya si Noah.
“Good morning, Tita Claire!” sigaw ni Noah. “May dala kaming flowers!”
Napatingin si Mama sa tray.
“Itlog?”
Tumango si Noah.
“Opo! Sabi ni Mika, mas gusto ninyo ito kaysa roses!”
Natawa si Mama.
Sa unang pagkakataon mula noong gabi sa ospital, nakita ko siyang tumawa nang totoo.
Napakamot sa ulo si Tito Daniel.
“Pasensya na, Claire. Pinilit niya akong bumili ng dalawang dosena.”
“Hindi po dalawa!” protesta ni Noah. “Tatlo! Para maraming breakfast!”
Nagtawanan kami.
At sa simpleng umagang iyon, kahit saglit, nakalimutan kong wala si Papa.
Hindi agad naging magkasintahan sina Mama at Tito Daniel.
Matagal silang naging magkaibigan.
Si Tito Daniel ay isang arkitekto at mag-isang nagpapalaki kay Noah matapos pumanaw ang asawa niya sa isang karamdaman noong tatlong taong gulang pa lamang ang anak.
Hindi niya kailanman itinago kay Noah ang tungkol sa kanyang ina.
May litrato ito sa kanilang sala.
Tuwing kaarawan niya, nagdadala sila ng bulaklak sa puntod nito.
Minsan, tinanong ko si Noah kung nami-miss niya ang mama niya.
“Oo,” sagot niya. “Pero sabi ni Papa, puwede ko pa rin siyang mahalin kahit wala na siya.”
Napaisip ako.
“Ako, buhay pa ang papa ko. Pero nami-miss ko rin siya.”
Hinawakan ni Noah ang kamay ko.
“Puwede mo rin siyang mahalin kahit hindi siya nandito.”
Tumango ako.
Pagkatapos ay sinabi niya ang pinakakakaibang bagay.
“Pero kung malungkot ka, puwede mong hiramin si Papa.”
Napangiti ako.
“Hanggang kailan?”
Nag-isip siya.
“Hanggang hindi ka na malungkot.”
Lumipas ang mga buwan.
Madalas kaming magkita nina Noah at Tito Daniel.
Minsan ay sabay kaming namamasyal sa parke.
Minsan ay nagluluto kami sa bahay.
At minsan, wala kaming ginagawa kundi maglaro sa sala habang nagkukuwentuhan ang mga magulang namin.
Hindi ako kailanman pinilit ni Tito Daniel na tawagin siyang Papa.
Kapag may school activity, tinatanong niya muna ako.
“Mika, gusto mo bang sumama ako?”
Kapag tumango ako, dumarating siya.
Kapag sinabi kong si Mama lang ang gusto kong kasama, ngumingiti siya.
“Okay. Susuportahan ko kayo.”
Hindi niya ako pinangakuan ng mga bagay na hindi niya kayang gawin.
At kapag nangako siyang darating, talagang dumarating siya.
Minsan, habang tinuturuan niya akong magbisikleta, nadapa ako.
Umiyak ako nang malakas.
Mabilis siyang lumapit.
“Masakit ba?”
“Opo.”
“Gusto mo munang magpahinga?”
Tumango ako.
Binuhat niya ako at dinala sa bangko.
Habang nililinis niya ang gasgas sa tuhod ko, bigla kong naitanong:
“Tito Daniel, bakit hindi po kayo naiinis kapag umiiyak ako?”
Napatingin siya sa akin.
“Bakit naman ako maiinis?”
“Kasi sabi ni Papa, dapat big girl na ako.”
Tahimik siyang tumingin sa akin.
Pagkatapos ay sinabi niya:
“Mika, kahit malaki ka na, puwede ka pa ring umiyak kapag nasasaktan ka.”
Hindi ko alam kung bakit, pero lalo akong umiyak.
At hinayaan niya lang akong umiyak habang hawak ang kamay ko.
Samantala, unti-unting nagbago ang buhay namin ni Mama.
Nagsimula siyang magtrabaho muli bilang graphic designer.
Kumuha siya ng maliliit na proyekto habang inaasikaso ang mga legal na hakbang para sa paghihiwalay nila ni Papa at sa aking suporta.
Hindi naging madali.
May mga gabing pagod na pagod siya.
May mga pagkakataong kailangan niyang magtrabaho hanggang hatinggabi.
Pero hindi niya ako pinabayaan.
At kapag kailangan niya ng tulong, nariyan sina Tito Daniel at Noah.
Isang gabi, habang natutulog ako sa sofa, narinig kong nag-uusap sila.
“Daniel, ayokong isipin mong kailangan mong saluhin lahat ng problema namin,” sabi ni Mama.
“Hindi ko naman ginagawa iyon dahil obligado ako.”
“Pero ang dami mo nang naitulong.”
“Claire, gusto kitang tulungan. Pero higit doon, gusto kong maging masaya ka.”
Tahimik si Mama.
Pagkatapos ay narinig kong sinabi niya:
“Matagal na akong hindi tinatanong kung masaya ba ako.”
Hindi ko nakita ang mukha nila.
Pero narinig kong umiyak si Mama.
At sa unang pagkakataon, hindi iyon tunog ng pag-iisang narinig ko sa banyo noong gabing iniwan kami ni Papa.
Isang taon pagkatapos ng Family Day, naging magkasintahan sina Mama at Tito Daniel.
Hindi nila agad sinabi sa amin ni Noah.
Akala nila, magugulat kami.
Pero isang hapon, habang kumakain kami ng ice cream, biglang nagsalita si Noah.
“Papa, boyfriend ka na ba ni Tita Claire?”
Nabulunan si Tito Daniel.
“Anak!”
Tumawa si Mama.
“Ano sa tingin mo?”
Ngumiti si Noah.
“Matagal ko nang alam!”
Napatingin ako kay Mama.
“Ma, boyfriend mo na si Tito Daniel?”
Namula siya.
“Oo, anak. Pero gusto naming malaman kung ano ang nararamdaman ninyo.”
Nag-isip ako.
“Kapag boyfriend mo siya, puwede pa rin ba akong sumama sa inyo?”
Agad siyang lumapit.
“Siyempre, anak.”
“At hindi mo ako iiwan para kay Noah?”
Nawala ang ngiti ni Mama.
Niyakap niya ako.
“Hindi kita iiwan, Mika. Hindi mo kailangang pumili sa pagitan natin.”
Napatingin ako kay Tito Daniel.
“Pati po kayo?”
Lumuhod siya sa harap ko.
“Hindi kita hihilingang kalimutan ang papa mo. Pero kung papayagan mo ako, gusto kong maging isa sa mga taong maaasahan mo.”
Tumango ako.
Pagkatapos ay lumingon kay Noah.
“Okay. Puwede na silang maging boyfriend at girlfriend.”
Tumalon siya sa tuwa.
“YES! Gumana ang itlog!”
Pero hindi lahat ay naging masaya.
Isang araw, biglang dumating si Papa Adrian sa bahay.
Matagal ko na siyang hindi nakikita.
May dala siyang malaking manika at isang bagong bisikleta.
“Mika!”
Napatigil ako sa paglalaro.
Ngumiti siya.
“Anak, miss na miss na kita!”
Lumapit ako nang dahan-dahan.
“Papa?”
Binuksan niya ang mga braso.
Pero hindi ako tumakbo.
Sa halip, tumingin muna ako kay Mama.
“Okay lang, anak,” mahinahon niyang sabi. “Puwede mo siyang kausapin kung gusto mo.”
Lumapit si Papa.
“Bumalik na ako, princess.”
“Nasaan po si Ella?”
Nagbago ang mukha niya.
“Nasa bahay nila.”
“Hindi na po kayo magkasama ni Tita Vanessa?”
Napabuntong-hininga siya.
“May mga bagay na hindi naging maayos.”
Hindi ko alam noon ang buong nangyari.
Kalaunan, nalaman kong naghiwalay sila ni Vanessa matapos ang sunod-sunod na pagtatalo.
Ngunit ang alam ko lamang noong araw na iyon ay bigla siyang bumalik matapos ang napakaraming pangakong hindi niya tinupad.
“Anak,” sabi niya, “gusto kong bumawi.”
Inilapit niya ang bisikleta.
“Tingnan mo. Paborito mong kulay!”
Dilaw iyon.
Dati, siguradong tatalon ako sa tuwa.
Pero ngayon, hindi ko alam kung ano ang sasabihin.
“Papa, marunong na po akong mag-bike.”
Napangiti siya.
“Talaga? Sino ang nagturo sa iyo?”
“Tito Daniel.”
Nawala ang ngiti niya.
“Sino si Daniel?”
“Papa po ni Noah.”
Tahimik siyang tumingin kay Mama.
At doon nagsimula ang gulo.
“Claire, sino ang lalaking iyon?” galit niyang tanong.
“Kaibigan ko siya noon. Ngayon, karelasyon ko na.”
“May boyfriend ka na habang hindi pa tapos ang lahat ng papeles natin?”
“Adrian, matagal na tayong magkahiwalay. Alam mo iyon.”
“Pero anak ko si Mika!”
Bigla akong napahawak sa damit ni Mama.
Napansin iyon ni Papa.
Lumuhod siya sa harap ko.
“Mika, gusto mo bang sumama kay Papa ngayong weekend?”
Hindi ako sumagot.
“Pupunta tayo sa amusement park. Bibili tayo ng kahit anong gusto mo.”
Napatingin ako sa bisikleta.
Pagkatapos ay sa kanya.
“Papa, darating po ba talaga kayo?”
“Oo naman!”
“Hindi po kayo pupunta kay Ella?”
Natigilan siya.
“Anak, huwag mo nang isipin iyon.”
Pero iyon ang hindi ko kayang hindi isipin.
Dahil sa bawat pagkakataong nangako siya, palaging may ibang batang mas kailangang puntahan.
Sa tulong ng kanilang mga abogado, nagkasundo sina Mama at Papa sa maayos na iskedyul ng pagbisita na isinasaalang-alang ang aking kaligtasan at kapakanan.
Hindi ako pinagbawalan ni Mama na makita siya.
Sinabi niyang karapatan kong makilala at mahalin ang sarili kong ama.
Pero hindi rin niya ako pinilit kapag natatakot ako.
Sa unang ilang pagbisita, dumating si Papa.
Naglaro kami.
Kumain ng ice cream.
Nagpunta sa parke.
Unti-unti akong nagsimulang umasa muli.
Hanggang isang Sabado, naghanda ako nang maaga.
Isinuot ko ang dilaw kong damit.
Inilagay ko sa bag ang paborito kong laruan.
Naghintay ako sa sala.
Alas-nuwebe ang usapan.
Naging alas-diyes.
Alas-onse.
Hanggang alas-dose.
Hindi dumating si Papa.
Tumawag si Mama.
“Adrian, naghihintay si Mika.”
“Claire, may emergency. Kailangan ako ni Vanessa.”
“Anong emergency?”
“May problema si Ella sa school.”
Napatingin ako kay Mama.
Hindi ko na kailangang marinig ang buong usapan.
Dahan-dahan kong inalis ang sapatos ko.
Pagkatapos ay ibinalik ko ang bag sa kuwarto.
Nang lumapit si Mama, tinanong niya ako:
“Anak, gusto mo bang umiyak?”
Umiling ako.
“Hindi na po, Ma.”
Pero nang gabing iyon, nakita niyang inilagay ko ang lumang pulang laso sa ilalim ng unan.
Ang lasong suot ko noong Family Day.
Makalipas ang ilang buwan, ikinasal sina Mama at Tito Daniel sa isang simpleng seremonya.
Hindi engrande.
Walang napakaraming bisita.
Pamilya at malalapit na kaibigan lamang.
Ako at si Noah ang nagdala ng mga bulaklak.
Bago magsimula ang seremonya, lumuhod si Tito Daniel sa harap naming dalawa.
“May gusto akong itanong sa inyo.”
Napatingin kami sa kanya.
“Okay lang ba sa inyo kung magiging pamilya tayo?”
Agad tumango si Noah.
“Oo, Papa!”
Ako naman ay nag-isip.
“Tito Daniel, kapag naging asawa mo si Mama, hindi mo naman siya kukunin sa akin?”
Ngumiti siya.
“Hindi. Mas dadami lang ang taong magmamahal sa kanya.”
“At sa akin?”
Hinawakan niya ang kamay ko.
“Kung papayagan mo, mamahalin din kita bilang anak.”
Napaluha ako.
“Puwede po ba kitang tawaging Papa?”
Namula ang kanyang mga mata.
“Puwede, Mika. Pero kung kailan ka lang handa.”
Niyakap ko siya.
“Papa Daniel.”
At doon siya tuluyang napaiyak.
Lumipas ang dalawang taon.
Pitong taong gulang na ako nang mangyari ang araw na hindi ko malilimutan.
May school presentation kami.
Ako ang gaganap na pangunahing tauhan sa isang maikling dula.
Sa pagkakataong iyon, hindi ko na inilagay ang isang pulang upuan para sa taong hindi ko siguradong darating.
Dahil alam kong nandoon sina Mama, Papa Daniel, at Noah.
Ngunit ilang minuto bago magsimula, biglang dumating si Papa Adrian.
May hawak siyang mga bulaklak.
“Mika!”
Napalingon ako.
“Papa Adrian?”
Ngumiti siya.
“Surprise! Nandito ako para panoorin ka!”
Hindi ko alam kung matutuwa ako o matatakot na baka umalis din siya.
Pagkatapos ng palabas, lumapit siya.
“Ang galing mo, anak!”
Ngumiti ako nang mahina.
“Thank you po.”
Hinawakan niya ang kamay ko.
“Mika, may gusto akong sabihin.”
Napatingin ako sa kanya.
“Gusto kong umuwi ka sa akin. May inayos na akong bahay. May sarili kang kuwarto. Puwede na tayong magsimula ulit.”
Tahimik akong tumingin sa kanya.
“Kasama po si Mama?”
Napailing siya.
“Hindi, anak. Pero puwede kang tumira sa akin. Aalagaan kita.”
Napatingin ako sa kabilang dulo ng bulwagan.
Nandoon si Mama.
Katabi niya si Papa Daniel.
Si Noah naman ay kumakaway habang hawak ang maliit na tropeong natanggap ko.
Lumingon ako kay Papa Adrian.
“Papa, puwede po ba akong magtanong?”
“Oo naman.”
“Noong limang taon po ako, bakit palagi mong pinipili si Ella?”
Nawala ang kanyang ngiti.
“Mika…”
“Mas mabait po ba siya sa akin?”
“Hindi, anak.”
“Mas magaling po ba siyang maging anak?”
Napaluha siya.
“Hindi. Wala kang kasalanan.”
Huminga ako nang malalim.
“Kung ganoon, bakit po ako palaging naghihintay?”
Hindi siya makasagot.
Lumuhod si Papa Adrian.
“Anak, nagkamali ako. Alam kong maraming beses kitang nasaktan.”
Tumulo ang luha niya.
“Gusto kong bumawi.”
Napatingin ako sa kanyang mga kamay.
Dati, iyon ang mga kamay na gusto kong humawak sa akin tuwing may nakakatakot na laro.
Dati, iyon ang mga bisig na hinihintay kong bumuhat sa akin.
Pero ngayon, may natutuhan na ako.
Hindi pala sapat ang sabihin ng isang tao na mahal ka niya.
Kailangan din niyang iparamdam iyon.
“Papa,” mahina kong sabi, “mahal pa rin po kita.”
Napangiti siya sa gitna ng luha.
“Talaga, anak?”
Tumango ako.
“Pero ayoko pong umuwi sa bahay mo.”
Napatigil siya.
“Bakit?”
“Dahil may bahay na po ako.”
Napatingin ako kina Mama at Papa Daniel.
“Doon po ako natutulog nang hindi naghihintay kung may darating.”
Nagsimulang manginig ang labi ni Papa Adrian.
“Pero ako ang tunay mong ama.”
Tumango ako.
“Opo. Papa pa rin kita.”
Hinawakan ko ang kamay niya.
“Pero si Papa Daniel po ang kasama ko kapag may lagnat ako. Siya ang nagturo sa akin mag-bike. Siya ang pumupunta sa school kahit umuulan.”
Napaluha ako.
“At kapag nangangako po siya, hindi niya nakakalimutan.”
Hindi na nakapagsalita si Papa Adrian.
Lumapit si Mama nang makitang umiiyak ako.
“Mika, okay ka lang?”
Tumango ako.
“Ma, gusto ko na pong umuwi.”
Napatingin si Papa Adrian sa kanya.
“Claire, gusto ko lang naman ng pagkakataong maging ama.”
Mahinahon siyang sumagot.
“Adrian, hindi kita pinagkakaitan ng pagkakataong makilala ang anak mo. Pero kailangan mong maunawaan na hindi mo mababawi ang tiwala niya sa isang araw.”
Napayuko siya.
“Gagawin ko ang lahat.”
“Kung ganoon, magsimula ka sa pagiging maaasahan. Huwag mo siyang piliting pumili.”
Tahimik siyang tumango.
Bago kami umalis, lumapit ako sa kanya.
“Papa Adrian?”
“Oo, anak?”
“Puwede ka pa rin pong manood sa susunod kong presentation.”
Nagliwanag ang kanyang mukha.
“Talaga?”
“Opo. Pero kung mangangako ka, sana dumating ka.”
Niyakap niya ako.
“Susubukan kong maging mas mabuting ama.”
Hindi ko alam kung matutupad niya iyon.
Pero sa pagkakataong iyon, hindi ko na kailangang isugal ang buong puso ko sa isang pangako.
Lumipas ang mga taon.
Hindi naging perpekto ang lahat.
May mga pagkakataong dumating si Papa Adrian.
May mga pagkakataon ding hindi.
Ngunit unti-unti niyang natutuhan na hindi sapat ang mamahaling regalo upang mabawi ang mga panahong nawala.
Nagpatuloy ang aming pagkikita sa paraang ligtas at komportable para sa akin.
Hindi ko siya kinailangang kamuhian.
At hindi ko rin kinailangang iwan ang tahanang nagbigay sa akin ng kapanatagan para lamang patunayang mahal ko siya.
Samantala, lumaki kaming magkasama ni Noah.
Hindi na namin kailangang magpahiram ng mga magulang sa isa't isa.
Dahil naging isang pamilya na kami.
Minsan, tuwing nagluluto si Papa Daniel ng chicken adobo, tinutukso ko pa rin si Noah.
“Hoy, pahiram ng papa mo!”
Tumatawa siya.
“Hindi na puwede!”
“Bakit?”
“Kasi papa mo na rin siya!”
At sabay kaming tumatakbo papunta sa kusina.
Labindalawang taong gulang ako nang muli kaming magkaroon ng Family Day sa paaralan.
Sa pagkakataong iyon, hindi na ako kinakabahan sa bawat pagbukas ng pinto.
Dahil alam kong may darating.
Nasa unang hanay sina Mama at Papa Daniel.
Katabi nila si Noah, na may hawak na kartong may nakasulat:
“GO, MIKA!”
Nang matapos ang programa, tumakbo ako papunta sa kanila.
Binuhat ako ni Papa Daniel kahit halos hindi na niya kaya dahil malaki na ako.
“Ang galing ng anak ko!”
Tumawa ako.
“Papa, ibaba mo na ako!”
“Sandali lang. Minsan lang akong magkaroon ng ganito kagaling na anak!”
Napatingin ako kay Mama.
Nakangiti siya.
Hindi na pagod na pagod.
Hindi na umiiyak nang mag-isa.
At sa sandaling iyon, naalala ko ang limang taong gulang na batang nakatayo sa gitna ng palaruan habang naghihintay ng tatay na hindi dumating.
Kung makakausap ko ang batang iyon, sasabihin ko sa kanya:
“Hindi mo kailangang ipahiram ang sarili mong kaligayahan para lamang maging masaya ang ibang tao.”
Dahil natutuhan kong ang pamilya ay hindi lamang nasusukat sa dugo.
Nasusukat din ito sa mga taong nananatili, tumutupad sa pangako, at nagbibigay ng ligtas na lugar kapag natatakot ka.
At ang batang minsang nagsabing, “Pinahiram ko muna ang papa ko sa iba,” ay lumaking alam na hindi niya kailangang makipag-agawan para mahalin.
May you like
Dahil sa wakas, mayroon na siyang tahanang hindi siya kailanman ginawang pangalawang pagpipilian.
WAKAS.
